Wat er in je lichaam gebeurt als je de hik hebt
De hik ontstaat door een plotselinge, onwillekeurige samentrekking van je middenrif. Dit is de grote spier die je longen helpt uitzetten en samenknijpen tijdens het ademhalen. Wanneer het middenrif plots aanspant, wordt er onverwacht lucht je longen ingezogen. Direct daarna sluiten je stembanden zich snel, waardoor het bekende hikgeluid ontstaat. Dit proces gebeurt razendsnel en buiten je wil om.
Vaak wordt de zenuw die het middenrif aanstuurt, de nervus phrenicus, geprikkeld. Ook prikkeling van de nervus vagus, een belangrijke zenuw in je borst- en buikholte, kan een rol spelen. Omdat deze zenuwen gevoelig zijn voor verandering in druk, temperatuur en rek, kunnen alledaagse dingen snel de hik uitlokken.
Veelvoorkomende oorzaken van de hik
Bij de meeste mensen wordt de hik uitgelokt door onschuldige prikkels. Snel of gehaast eten zorgt ervoor dat je meer lucht mee inslikt. Ook praten of lachen tijdens het eten vergroot die kans. Koolzuurhoudende dranken kunnen je maag uitzetten, wat weer druk geeft op het middenrif. Ook zeer koude of juist hete dranken kunnen de zenuwen kort prikkelen. Emoties zoals spanning, stress of plotseling schrikken kunnen eveneens de ademhaling beïnvloeden en zo de hik op gang brengen. Bij kinderen zie je de hik vaak na het drinken van een fles of borstvoeding, meestal doordat ze lucht mee naar binnen krijgen.
Wanneer de hik onschuldig is en wanneer niet
In de meeste gevallen is de hik onschuldig en verdwijnt hij vanzelf binnen enkele minuten. Een korte hikperiode is vooral vervelend, maar niet gevaarlijk. Toch kan aanhoudende hik een teken zijn dat er meer aan de hand is. Dan is het belangrijk om goed op te letten op andere klachten.
Signalen dat je beter een arts kunt raadplegen
Als de hik langer dan twee dagen aanhoudt of steeds terugkomt zonder duidelijke aanleiding, kan dat wijzen op een onderliggende oorzaak. Denk aan maagklachten, reflux, prikkeling van het middenrif of bijwerkingen van medicijnen. Word je naast de hik ook benauwd, erg moe of val je onbedoeld af, dan is het verstandig contact op te nemen met je huisarts. Zeker als je al een chronische aandoening hebt aan hart, longen of maag, is aanhoudende hik iets om serieus te nemen. Wacht in zulke gevallen niet te lang, zodat er tijdig onderzoek kan worden gedaan.
Praktische tips om de hik te stoppen
Veel traditionele trucjes draaien om het veranderen van je ademhaling of het afleiden van je zenuwstelsel. Niet alles is bewezen, maar sommige methoden helpen bij veel mensen om de hik sneller te laten verdwijnen. Belangrijk is dat je rustig blijft en luistert naar je lichaam.
Effectieve manieren die je zelf kunt proberen
Een eenvoudige methode is om een paar keer rustig en diep in te ademen, je adem kort vast te houden en dan langzaam uit te ademen. Dit helpt je middenrif te ontspannen. Kleine slokjes water drinken, liefst op kamertemperatuur, kan ook verlichting geven. Door de slokjes ritmisch te nemen, breng je je ademhaling tot rust. Sommige mensen merken dat het helpt om even van houding te veranderen, bijvoorbeeld rechtop te gaan zitten of een beetje voorover te buigen zodat er minder druk op het middenrif staat. Probeer in ieder geval te voorkomen dat je gehaast eet of drinkt, en vermijd tijdelijk zeer koude of sterk koolzuurhoudende dranken als je snel de hik krijgt.
Wat je beter niet kunt doen tegen de hik
Het is niet verstandig om extreme trucjes te proberen die pijn doen of gevaarlijk kunnen zijn, zoals jezelf hard inhouden van de adem tot je duizelig wordt, iemand onverwacht heel erg laten schrikken of druk op de hals uitoefenen. Zulke methoden zijn niet nodig en kunnen meer kwaad dan goed doen. Vertrouw op rustige ademhaling, kleine slokjes en tijd. Als de hik echt niet stopt en je er veel last van hebt, is hulp van een arts altijd een veiliger keuze dan risicovolle experimenten.
